Subwoofer studyjny w mieszkaniu: kiedy pomaga, kiedy przeszkadza sąsiadom

Bas, który schodzi do sąsiada

Skutek dla nagrania

Najniższe częstotliwości mają długie fale, które słabo tłumią się na ścianach i stropach z betonu. Subwoofer stojący na podłodze przekazuje drgania prosto w konstrukcję budynku, a sąsiad z dołu słyszy rytmiczne dudnienie, często głośniej niż osoba w pokoju. Przez to praca z subwooferem w bloku jest możliwa tylko w określonych godzinach, a nocą subwoofer musi milczeć.

Sprzęt, który to łagodzi

Subwoofer, który można wyłączyć jednym ruchem, bez schylania się pod biurko. KRK S8G4 i KRK S10G4 mają gniazdo na opcjonalny przełącznik nożny, który przełącza je w tryb obejścia. Kali Audio WS-6.2 ma dwa przeciwstawne głośniki 6,5 cala i również gniazdo przełącznika nożnego. Do tego przydaje się gruba płyta pod subwooferem, która ogranicza przenoszenie drgań w podłogę.

Kiedy subwoofer w ogóle ma sens

Skutek dla nagrania

Małe monitory na biurku nie odtwarzają najniższych tonów. Bez nich nie słychać, czy stopa i bas nie zderzają się w dole, czy w nagraniu nie ma niepotrzebnego dudnienia poniżej słyszalnego basu i jak miks zabrzmi w klubie albo w samochodzie z mocnym nagłośnieniem. Przy większych monitorach ten problem jest mniejszy, a subwoofer dokłada tylko kłopotów z ustawieniem.

Sprzęt, który to łagodzi

Subwoofer jako uzupełnienie naprawdę małych monitorów. Genelec 8010 AP ma pasmo od 74 Hz, a IK Multimedia iLoud Micro Monitor od 55 Hz, więc subwoofer dokłada im całą oktawę i więcej. Yamaha HS 8 z ośmiocalowym głośnikiem schodzi do 38 Hz i w małym pokoju zwykle radzi sobie bez subwoofera.

Miejsce pod biurkiem

Skutek dla nagrania

Subwoofer w mieszkaniu ląduje zwykle pod biurkiem, bo nigdzie indziej nie ma miejsca. Tam konkuruje z nogami, komputerem, listwą zasilającą i koszem. Zbyt duży stoi wtedy w rogu albo przy samej ścianie, gdzie bas wzmacnia się najmocniej, i trudno go przesunąć, gdy ustawienie okaże się złe.

Sprzęt, który to łagodzi

Kompaktowa obudowa. IK Multimedia iLoud Sub z głośnikiem 6,5 cala i dwiema membranami pasywnymi mierzy 244 na 250 na 283 mm. Presonus Eris Sub 8BT ma 298 na 250 na 323 mm, Yamaha HS 8S 300 na 350 na 389 mm. KRK S10G4 z głośnikiem dziesięciocalowym ma 479 mm szerokości, co pod wąskim biurkiem bywa za dużo.

Monitory i subwoofer grają to samo

Skutek dla nagrania

Gdy subwoofer gra bas, a monitory nadal próbują go odtworzyć, oba źródła nakładają się w zakresie podziału. W małym pokoju daje to wyraźne podbicie w okolicach 80 do 120 Hz, gdzie leży ciało basu i stopy. Miks robiony przy takim podbiciu ma potem za mało tego zakresu, bo przy pracy wydawało się, że jest go za dużo.

Sprzęt, który to łagodzi

Regulowany podział pasma i filtr dla monitorów. Yamaha HS 8S ma regulację Low Cut i High Cut w zakresie 80 do 120 Hz, a ADAM Audio T10S jest dostrojony do monitorów T5V, T7V i T8V, z podziałem przy 80 Hz. Presonus Eris Sub 8BT ma regulowaną górną granicę pasma od 50 do 130 Hz i przełączany filtr górnoprzepustowy 80 Hz dla monitorów.

Pokój, który dudni

Skutek dla nagrania

Mały pokój ma kilka częstotliwości, przy których bas mocno się wzmacnia, i kilka, przy których prawie znika. Subwoofer pobudza je wszystkie i to, co słychać przy biurku, zależy bardziej od pokoju niż od nagrania. Ręczne kręcenie gałkami rzadko trafia w problem, bo ucho słyszy tylko efekt końcowy.

Sprzęt, który to łagodzi

Kalibracja oparta na pomiarze. iLoud Sub ma wbudowaną korekcję ARC dla siebie i podłączonych monitorów, z automatycznym dopasowaniem fazy. Genelec 7350 APM ma system SAM, kalibrowany opcjonalnym zestawem GLM, a Neumann KH 750 DSP automatyczną kalibrację razem z monitorami Neumann przez opcjonalne oprogramowanie MA 1.

Głośność pod ręką

Skutek dla nagrania

Subwoofer ma zwykle gałkę głośności z tyłu obudowy, a ta stoi pod biurkiem. Ściszenie basu, gdy w mieszkaniu ktoś kładzie się spać, wymaga wtedy schylania się i szukania gałki po omacku, więc w efekcie subwoofer albo gra za głośno, albo w ogóle nie jest włączany.

Sprzęt, który to łagodzi

Pilot albo zdalna regulacja. ADAM Audio Sub 8 ma regulację głośności z pilota w zakresie od minus 40 do plus 12 dB. Mackie CR8S BT ma przewodowy pilot w zestawie i regulowany podział pasma od 40 do 180 Hz. Eris Sub 8BT ma przełączany tryb Auto-Standby, który wyłącza go po chwili ciszy.

Faza i miejsce ustawienia

Skutek dla nagrania

Subwoofer i monitory stoją w różnych odległościach od uszu. Jeśli fale z obu źródeł dochodzą przesunięte, w zakresie podziału częściowo się znoszą i bas słabnie, choć oba urządzenia grają. Bez regulacji fazy łatwo zrzucić to na pokój i podkręcić subwoofer, co pogarsza sytuację u sąsiadów.

Sprzęt, który to łagodzi

Przełącznik fazy. Yamaha HS 8S i Eris Sub 8BT mają przełącznik fazy, a JBL LSR 310 S regulację fazy 180 stopni i filtr górnoprzepustowy 80 lub 120 Hz. JBL ma też preset XLF podbijający najniższy bas, który w bloku lepiej zostawić wyłączony. iLoud Sub dopasowuje fazę automatycznie.

Szum powietrza w otworze

Skutek dla nagrania

W subwooferach z otworem bass-reflex przy głośnych, niskich dźwiękach słychać czasem szum powietrza przepychanego przez otwór. W małym pokoju, przy uchu, ten szum miesza się z basem i utrudnia ocenę, czy w nagraniu nie ma zniekształceń.

Sprzęt, który to łagodzi

Membrana pasywna zamiast otworu. EVE Audio TS107 ma pasywną membranę zamiast portu bass-reflex, bez szumu przepływu powietrza, i pasmo od 36 Hz. iLoud Sub ma dwie membrany pasywne 6,5 cala.

Nocą bez subwoofera

Skutek dla nagrania

Nawet najlepiej ustawiony subwoofer w bloku nie nadaje się do pracy po zmroku. Najniższy bas trzeba wtedy oceniać inaczej, a bez kontroli łatwo przeoczyć dudnienie, które ujawni się dopiero na dużym nagłośnieniu.

Sprzęt, który to łagodzi

Słuchawki zamknięte, które oddają najniższe tony bez udziału pokoju. beyerdynamic DT-770 Pro 80 Ohm mają pasmo od 5 Hz według danych technicznych i pozwalają sprawdzić, co dzieje się w dole, bez budzenia sąsiadów. Subwoofer zostaje do pracy w ciągu dnia.